Dit hout, met deze mooie tekening?
Bekijk bijlage 172399
(Eerlijk gezegd weet ik wel wat voor hout het is, maar geen idee hoe het zo geworden is).
Ik voeg volgende week wel een foto toe waaruit de houtsoort blijkt.
groet Rop
Inderdaad een ongelofelijk mooi exemplaar en nog net op tijd om het hout min of meer stabiel te houden.
In Berk komen verschillende zwammen voor die meewerken om de pioniersfunctie van berken compleet te maken: berken groeien snel, produceren zacht hout en worden niet heel oud, de zwammen recycleren het hout door het terug om te zetten in eenvoudigere suikers die voor andere organismen voeding en energie leveren.
Om het echt zeker te weten is microscopisch onderzoek nodig (of de vruchtlichamen van de zwammen), maar de kans is heel groot dat het hier om de twee meest voorkomende zwammen op berken gaat:
- echte tonderzwam, die breekt de lignine in het hout af, zodat enkel nog cellulose overblijft, dat geeft de lichtere structuren in het midden (daarom heet dat ook "witrot")
- berkenzwam, die breekt de cellulose in het hout af, zodat enkel nog lignine overblijft, dat geeft de bruine structuren die meer naar de rand uitwaaieren (yep, dat heet "bruinrot")
De tonderzwam begint aan de recyclage van het (dode) kernhout als de boom zelf nog leeft, de berkenzwam wordt normaal pas actief als de boom al dood is, maar af en toe ook al als de boom te fel verzwakt is. Omdat de structuur er nog vrij stevig uitziet, zou het bruinrot ook door zwavelzwam kunnen veroorzaakt zijn, die wacht niet tot de boom al dood is (maar gaat op berk wel vrij snel voor een valgevaarlijke situatie zorgen).
@Jurriaan legde het perfect uit, vind ik: zowel de beide zwammen als de boom zelf proberen hun territorium af te bakenen door melanine aan te maken die de (andere) zwam op afstand houdt. Daardoor krijg je op de scheiding tussen de twee zwammen en op de scheiding va n het hout en de zwammen die mooie zwarte lijnen; inderdaad chemische oorlogvoering. Ik heb zo'n schijf van Amerikaanse eik met echte tonderzwam en platte tonderzwam als sierstuk in huis staan omdat ik er zo'n fan van ben.
Bij hardere houtsoorten zoals beuk of kastanje zet deze fase eerder traag in en kan je "spalted wood" (hout met slaap) in nog vrij goeie conditie verwerken. Het is dan wel belangrijk dat de werking van de zwam gestopt wordt, dus het hout moet goed droog blijven en/of van (vochtige) lucht afgesloten worden door olie, vernis, epoxy...
Bij zachtere houtsoorten zoals berk kan dit heel snel gaan, dus als je het hout wil kunnen verwerken, is het belangrijk om het recyclageproces van de zwammen zo snel mogelijk te stoppen om te vermijden dat het compleet wegrot en het stuk te stabiliseren met bv epoxy om te vermijden dat het barst.
Niet voor het een of ander,die schimmels kunnen erg schadelijk zijn als je ze verwerkt.
Een collega van me is hier heel ziek van geworden,dit bleek pas na een lang onderzoek.
Gebruik een goed masker om je lucht wegen te beschermen tijdens werkzaamheden
en voer het stof af.
Belangrijk aandachtspunt, al veroorzaakt het mycelium dat het hout aantast zelden problemen voor mensen. Wel echt schadelijk voor je luchtwegen zijn de sporen van zwammen, die van berkenzwam zijn bijna zo klein als die van stuifzwammen en kunnen echt wel diep in je longen doordringen.
